Tag Archives: collections

Het projectteam voor de nieuwe permanente tentoonstelling

Brainstorming

Als het museum in 2017 opnieuw opengaat, zal het helemaal van uitzicht veranderd zijn.
Een nieuwe permanente tentoonstelling opbouwen doe je echter niet in een-twee-drie. De collecties die het museum bezit zijn zo divers en omvangrijk, de thema’s die aan bod komen en de mensen die erbij betrokken zijn, zo talrijk, dat een feilloze coördinatie een noodzaak is.
Daarom deed het KMMA in 2011 een beroep op projectleider Terenja van Dijk voor het ontwikkelen van de verhaallijn en een visueel scenario voor het nieuwe museum. Onder haar leiding werden 5 interne tentoonstellingscoördinatoren aangesteld, telkens bijgestaan door een documentalist. Samen vormen deze mannen en vrouwen het projectteam voor de permanente tentoonstelling, in de wandelgangen ook ‘het renoteam’ genoemd.

Opdracht van het renoteam

Het renoteam waakt erover dat de nieuwe permanente tentoonstelling volledig kadert in de missie van het museum en refereert naar de eigenheid van het KMMA, dat zowel een referentiecentrum is wat betreft Midden-Afrika als een getuige van het koloniale verleden.

reservesDe belangrijkste taak van het team bestaat uit het ontwikkelen van een visueel draaiboek, het inhoudelijk uitdiepen en toetsen van de verhaallijn. Hiervoor baseert het renoteam zich op exhibition briefs, basisdocumenten die tussen 2002 en 2010 door diverse werkgroepen zijn opgesteld (kerngroep, stuurgroep, wetenschappelijke coördinatoren, wetenschappers, publieksgerichte medewerkers en collectiebeheerders). Het globale scenario werd ontwikkeld door een extern scenarist.
Een ander aspect is het verzamelen en beschrijven van de objecten en museologische middelen voor de 5 thematische zones  die het nieuwe museum zullen uitmaken.
In totaal zal de nieuwe permanente tentoonstelling zo’n 24 zalen en circulatieruimtes of 6600m2 beslaan.
De 5 zones zijn: 

Een inventaris voor de collectiestukken in CollectiveAccess

Een belangrijk werkinstrument voor het beschrijven van de objecten, ideeën en audiovisuele middelen die in het nieuwe museum zullen worden uitgestald is CollectiveAccess.

CollectiveAccessReeds in 2011 werd deze digitale databank op maat ontwikkeld voor het opslaan van alle collectiestukken. Je vindt er afbeeldingen van etnografische objecten, van gesteenten, van opgezette dieren, met daarbij telkens de afmetingen, een beschrijving en de vereisten wat betreft restauratie, socclage, temperatuur, klimaat…Verder zitten er historische foto’s in de gegevensbank maar ook muziek- en filmfragmenten, schema’s, kaarten en beschrijvingen van museologische ideeën.

objects2Min De Meersman, een van de tentoonstellings-coördinatoren :
“Van elke zone en zaal leveren we informatie aan de scenografen over de bedoeling ervan, welke boodschap we willen brengen. Alle zones zijn onderverdeeld in verschillende niveau’s en steeds meer in detail, van modules, tot componenten en subjects. Zo kan scenograaf Niek Kortekaas de objecten ook duidelijk situeren in zijn ontwerp.

Elke coördinator maakt voor zijn/haar zone voorstellen die hij/zij steeds opnieuw bespreekt met de wetenschappers en de andere coördinatoren, maar ook met Afrikaanse of internationale experten in hun vakgebied. Steeds sturen we bij en toetsen we met collectiebeheerders af of de geselecteerde objecten geschikt zijn voor uitstalling: zijn ze te fragiel, doorstaan ze de belichting, komen ze reeds aan bod in een ander stukje van de verhaallijn? En dan moet wel eens een ander collectiestuk geselecteerd worden of de draad van het verhaal worden bijgesteld. Het gelijktijdig werken op verschillende zalen en standpunten moet samen een verhaal maken en dat maakt het soms complex. Past een zaal in het geheel, bij de zaal ervoor en de zaal erachter? Is de inhoud interessant zaal voor jongeren, gezinnen, kunstminnaars, schoolkinderen… ? Wij proberen om elke zaal te bekijken met de ogen van het publiek.”

preview-gallerySandra Eelen,  interieurarchitecte museologie, vult aan : “Opdat de scenografen de collectiestukken in de juiste schaal in hun ontwerp kunnen integreren, is het ook belangrijk dat van elk object tekeningen op schaal gemaakt worden. Zo zijn er al 1550 objecten van etnografie en geschiedenis bestudeerd en gedocumenteerd, voor biologie zijn dat er momenteel 200; voor archeologie 150 en voor geologie 340. We zitten momenteel wellicht aan 75% van het totaal aantal objecten dat in de zalen zal tentoongesteld worden.”

L’embarras du choix

Dat het selecteren van de meest gepaste objecten een grote uitdaging is en een opdracht die niet in je kleren kruipt, mag duidelijk zijn.
‘Er zijn zoveel mooie dingen en voor heel veel thema’s zou je een heel museum kunnen vullen!”, aldus Sandra. “ L’embarras du choix… We zitten nu aan een 12000 objecten of visuals of ideeën maar slechts een selectie wordt daarvan gebruikt”.

objectsEn Min vult aan : “Er is een periode geweest dat ik hele nachten het scherm van Collective Access met een hoop objecten voor me zag, vooral toen we tegen de klok moesten werken om de inventaris klaar te hebben voor de scenografen. Maar momenteel droom ik eerder over de schikking in de zalen en soms gebeurt het dan inderdaad dat je wakker wordt met een aha’-gevoel …En dat, is uiteraard heel fijn!”

 

Africamuseum@matonge2015

 

Matonge2015

Africamuseum@matonge2015

Cliquez sur la photo pour lancer l’album de photos.

Dans le cadre du festival Congolisation, le Musée royal de l’Afrique centrale fait un pop-up à Matonge (Bruxelles) depuis le 17 janvier 2015.

Les commerçants du quartier Matonge ont choisi dans les collections d’archives photographiques du musée une photo en lien avec leur boutique et l’ont installée dans leur vitrine.

Plus d’infos sur notre site

De wonderlijke Pop-up expo ‘Ce tant curieux musée du monde’ in MAC’s, Grand Hornu

grandhornu3

Interview met Laurent Busine, directeur MAC’s (rechts) en met Guido Gryseels, directeur KMMA (op de achtergrond).

Een tip voor de kerstvakantie?

Nog tot 18 januari 2015 loopt op de voormalige industriële site van het Musée des Arts Contemporains (MAC’s) te Grand Hornu, de wonderlijke tentoonstelling ‘Ce tant curieux musée du monde’. Deze tentoonstelling toont collecties van het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika, aangevuld met diverse foto’s.

Op uitnodiging van het KMMA dompelde Laurent Busine, de directeur van het MAC’s, zich onder in de collecties van het KMMA met de bedoeling er een eigen tentoonstelling van te maken. Toen hij ons zijn selectie toestuurde werd er wat vreemd opgekeken: de selectie was op z’n minst eigenzinnig  te noemen… Termietenheuvels, Pende maskers, een opgerolde olifantshuid, gesculpteerde potdeksels, een kleine fuik, een spreekwoordenkoord, schedel en beenderen van een olifant, een aantal gleuftrommels, dieren op sterk water, dozen insecten, archeologische vondsten, houtstalen enz.

Het resultaat is echter een verbluffend mooie en poëtische tentoonstelling. Laurent Busine slaagt er in om op een ontroerende manier objecten samen te brengen die op het eerste zicht niet samen horen.
De tentoonstelling is zo wonderlijk omdat Busine ze op een heel andere manier benadert dan dat wij, het KMMA, dat als wetenschappelijke instelling gewoon zijn. Een termietenheuvel doet hem denken aan een hedendaagse sculptuur en een visfuik is, los van zijn context, een mysterieus en frêle kunstwerk. Busine heeft niet de traditionele topstukken uit de collecties van het KMMA gekozen, maar dat wat hem op zijn ontdekkingstocht door de collecties fascineerde. Hij wil de bezoeker hetzelfde gevoel van verrukking en bevreemding geven dat hem bij zijn ontdekkingstocht overviel. En daar slaagt hij wonderwel in..

Wie nog wil genieten van deze ‘must see’, moet zich haasten!
Ce tant curieux musée du monde’ , nog tot 18 jan.2015 in het MAC’s te Grand-Hornu.

KONGO across the WATERS, a pop-up exhibition in Princeton

KONGO across 1On October 25th, 2014 the temporary exhibition ‘Kongo across the Waters’  opened up  at the Princeton University Art Museum where it will stay until January 25th, 2015.

Featuring 111 objects on loan from the Royal Museum for Central Africa this exhibition focuses on the history, culture and art from the Kongo region in West Central Africa.
It also highlights the impact of Kongo culture on the development of African American cultures in the United States as a result of the Atlantic slave trade.KONGO across 3

Earlier, this exhibition could be admired both at the Harn Museum of Art in Gainesville, Florida (US)  and at the Jimmy Carter Presidential Library and Museum in Atlanta, Georgia (US).

As from February 27 until May 25, 2015 the exhibition will be held at the New Orleans Museum of Art, its final stop.

More info
http://www.kongoacrossthewaters.org
http://artmuseum.princeton.edu/art/exhibitions/1619

AfricaMuseum@BOZAR: een pop-up in het Paleis voor Schone Kunsten te Brussel

Midden maart 2014 opende in foyer 1 van het Paleis voor Schone Kunsten te Brussel (BOZAR) de informatie- en ontmoetingsplaats AfricaMuseum@BOZAR.

In deze ruimte krijg je, tot de heropening van het museumgebouw in Tervuren in 2017, tekst en uitleg over de renovatie via een informatiekiosk bij de maquette van de toekomstige, nieuwe museumsite. Daarnaast vind je er een tijdelijke installatie in het kader van het Pop-up museum, het museum op verplaatsing.

Kennisverspreiding
De eerste van de reeks tijdelijke installaties draagt de titel 500 000 pagina’s kennis. Meer dan een eeuw onderzoek in het museum en toont de wetenschappelijke publicaties van het KMMA sinds zijn oprichting in 1898.
Deze eerste opstelling leunt aan bij de kernopdracht van het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika (KMMA) nl. het verspreiden van kennis. Alhoewel het museum vandaag de dag zijn expertise deelt via allerlei multimedia als internet, databanken, cd enz.is het publiceren van gegevens en resultaten in boekvorm lange tijd de regel geweest.

500 000 pagina’s of 1350 titels
3 wanden van de ruimte, met een totale lengte van zo’n 25 meter, geven je een duidelijk beeld van de omvang en de diversiteit van de KMMA-publicaties.
In chronologische volgorde, van 1910 tot 2014, vertegenwoordigen 1350 titels meer dan 20 disciplines uit het museum. Je vindt er publicaties van natuurwetenschappen (zoölogie, houtbiologie…) over aardwetenschappen tot menswetenschappen (archeologie, koloniale geschiedenis, etnografie, linguïstiek, etnomusicologie, politieke geschiedenis) en zelfs museologie (catalogi van tijdelijke tentoonstellingen).
Deze publicaties geven de evolutie weer van het onderzoek en de ontdekkingen, maar ook van sociale, culturele en politieke trends. Ze gaan niet enkel terug in de geschiedenis van het museum maar tegelijkertijd ook in die van de Belgische geschiedenis met zijn complexe, diepgaande en voortdurend evoluerende relatie met Congo.

De auteurs
Wie zit achter deze 500 000 pagina’s? Eerst en vooral zijn het de onderzoekers van het KMMA zelf of van universiteiten die werken rond Congo of Midden-Afrika.
Andere auteurs zijn missionarissen, militairen of beheerders…, personen die zich op het terrein bevonden tijdens de koloniale periode of die er momenteel zijn in het kader van ontwikkelingssamenwerking of een wetenschappelijke zending. Andere auteurs zijn dan weer getuigen van belangrijke gebeurtenissen…

Multifunctioneel (en) oord van verpozing
De zitbankjes in kleurrijke Afrikaanse opdruk nodigen je uit om te verpozen bij de video met en over onze wetenschappers. Verder kan je in alle rust grasduinen in de rijkdom aan kennis; een heleboel publicaties liggen namelijk ter inzage op de tafel of de verplaatsbare meubeltjes.
In AfricaMuseum@BOZAR kunnen op aanvraag ook lezingen, debatten, filmvertoningen of conferenties plaatsvinden. 
Kinderen van 7 tot 12 in school- of familieverband kunnen in een aparte ruimte achteraan op een creatieve manier Afrika kunnen ontdekken in de workshop Studio Congo.

Praktische info
• AfricaMuseum@BOZAR (in foyer 1) in BOZAR, Ravensteinstraat 23, 1000 Brussel
(volg de pijlen op het gelijkvloers, rechts van de grote trap)
Gratis toegang van dinsdag tot vrijdag van 10 tot 18 u.
Ook op zondag van 11 tot 18 u, uitgezonderd in de maanden juli en augustus.

• De tijdelijke installatie 500 000 pagina’s kennis. Meer dan een eeuw onderzoek in het museum is te bezoeken tot 4 januari 2015.
Volgende installaties die hier te zien zullen zijn: Cartografie en Grenzen / Getuigenissen / Geluid en beeld /Naar een nieuw museum…

• Een overzicht van activiteiten in deze ruimte en in Studio Congo vind je op onze website

• Vele van de publicaties hier aanwezig kan je ook bestellen via onze website.

• Samenwerking tussen het KMMA en het Koninklijk Paleis voor Schone Kunsten is er ook op vlak van tentoonstellingen rond Afrikaanse kunst en cultuur. Zo loopt in Bozar tot 31 augustus 2014 de fototentoonstelling Where we’re at! Other voices on gender.
Lees ook op deze blog :Rencontre d’artistes à AfricaMuseum@BOZAR

 

The story behind the pirogue of the RMCA…

The 22.5 m long pirogue weighing 3,500 kg is one of the treasures of the Royal Museum for Central Africa (RMCA). It was used by King Leopold III during his trip in the Congo in 1957  and was especially made for the expedition on the Ruiki river. The pirogue reached the museum on January 3, 1958 with the help of the Belgian army.

Jacques Deschepper, an intelligence officer for the provinces of Kivu and Maniema in 1957, was chosen to accompany King Leopold III of Belgium and Princess Lilian on their seven-week trip in Congo.
Special thanks go to Jacques Deschepper who, an amateur video maker himself, recorded these images.

Due to the renovation of the RMCA the pirogue had to be moved. Since 17 February 2014 and until the RMCA reopens in 2017, the pirogue can be admired among the aircrafts at the Royal Museum of Armed Forces in Brussels.

Read also

‘En route!’ expo in Namen

Buste van Jane Tercafs

Buste van Jane Tercafs

In het kader van het Pop-up museum zal het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika (KMMA) vanaf 2015 uitpakken met enkele eigen  tentoonstellingen. Dat wil echter niet zeggen dat onze collecties nu achter slot en grendel zitten: heel wat van onze stukken zijn te zien op tijdelijke tentoonstellingen.

Vaak gaat het om stukken die minder bekend zijn. Zo zijn er momenteel heel wat sculpturen, aquarellen, tekeningen en schilderijen te zien in het mooie Félicien Rops museum in Namen. Daar ging op 23 mei 2014 de tentoonstelling En route! In de voetsporen van Belgische kunstenaars op reis van start. De tentoonstelling toont hoe kunstenaars beïnvloed werden door hun reizen en ontmoetingen.

Op basis van de bestemming is de expo onderverdeeld in vier grote gehelen, waarbij de bestemming Congo zeer prominent aanwezig is. Sabine Cornelis, kunsthistorica en wetenschappelijk medewerker van het KMMA, is de commissaris voor dit deel van de tentoonstelling. Ze werkte ook mee aan de catalogus.

In totaal zijn er 36 bruiklenen van het KMMA te zien. Samen vullen ze bijna volledig de tentoonstellingszaal op de eerste verdieping. Het grote wandtapijt van Fernand Allard l’Olivier, Le fou du chef Kanda – Kanda, is zonder twijfel de grote eyecatcher van de tentoonstelling.
Maar ook de uitzonderlijke sculpturen van Jane Tercafs hebben een prominente plaats gekregen. Jane Tercafs (1898-1944) verbleef tussen 1935 en 1940 driemaal in Belgisch Congo. Ze had er veel contact met de lokale vrouwen en maakte er een aantal bijzondere portretten in marmer.

En route! is een erg mooie en poëtische tentoonstelling, die zeker een bezoekje waard is. Het Musée Félicien Rops bevindt zich in het hart van het oude Namen.

Meer info over de expo: www.museerops.be
Meer info over Jane Tercafs : http://www.africamuseum.be/home/treasures/tercafs
De tentoonstelling loopt nog tot 28 september 2014.

Jimmy Carter inaugurates ‘Kongo across the Waters’ exhibit in Atlanta

Click on the picture to see more (slideshow)

Click on the picture to start the slideshow (more pictures)

The suspense is palpable tonight. It is 15 May 2014 at the Jimmy Carter Presidential Library and Museum in Atlanta (USA), and the former US president is about to arrive at ‘his’ museum to inaugurate the Kongo across the Waters exhibit. His visit to the museum is a rare occurrence and takes place only twice or thrice a year, says museum director David Stanhope. The guests are all dressed up for the occasion.

Then a voice in my ear whispers that the former president would make a stop in a small room, away from the public eye, for a photo session with the directors and exhibit curators.
I follow in the footsteps of one curator and find myself in the room, one of a select few allowed to take pictures of the group with Jimmy Carter. After a few test shots, the moment arrives and we see the smiling faces of Jimmy Carter and his wife as they enter the room. Time is limited and photos are taken rapidly. Despite his age, the 89-year-old Carter remains very active, and his schedule only allows for an hour-long stop.

The opening speeches come next. After the speeches of David Stanhope, Dean Jacqueline Royster of the Ivan Allen College of Liberal Arts (Georgia Institute of Technology), and Georgia Tech President ‘Bud’ Peterson, it is Jimmy Carter’s turn to speak behind the podium, to rousing applause from the public. The audience is enthralled; the years have not dulled his sense of oratory. With no notes to help him, he talks of his college years, the Carter Center’s activities in DR Congo, the joint efforts of Belgium and the United States there, the exhibit’s importance to Atlanta, and his latest book. His speech is liberally sprinkled with humour.

Jimmy Carter is not the only one to have come all the way for the event. Johan Verbeke, the Belgian ambassador to the USA, has made a special trip from Washington D.C. for the first time. His speech is followed by ones delivered by Alexander Cummings, Chief Administrative Officer de Coca-Cola; Kwanza Hall, Atlanta City Council member; and finally Guido Gryseels, director of the Royal Museum for Central Africa (RMCA).

The speeches are followed by a guided exhibit tour led by the four curators Susan Cooksey, Robin Poynor, and Carlee Forbes of the University of Florida, and Hein Vanhee of the RMCA. A dinner brings the intense evening to a close.
(Jonas Van de Voorde)

The Kongo across the Waters exhibit was inaugurated on Thursday 15 May 2014 at the Jimmy Carter Presidential Library and Museum (Atlanta, USA), where it will run until 21 September 2014. A collaboration between the RMCA and the Samuel P. Harn Museum of Art (Gainesville, Florida), the exhibit includes 111 pieces from the RMCA.
It was first presented at the Harn Museum (22 October 2013 – 23 March 2014), where it attracted more than 40,000 visitors. After Atlanta, Kongo across the Waters will move to Princeton University Art Museum (25 October 2014 – 25 January 2015) and the New Orleans Museum of Art (27 February – 25 May 2015).

And the pirogue has left the building…

On Monday 17 February 2014, the last collection piece left the museum to make way for renovations. And it wasn’t just any piece, but the 3.5 metric ton, 22-metre-long pirogue carved from Sipo wood. The specialist removals firm Mobull expertly manoeuvred it through the museum’s main door, where a truck waited outside to carry it off to its new home.

The pirogue is moving out...

The pirogue is moving out… Click the image to see more

All this took place under the watchful eyes of the press and other spectators including Philippe Courard, State Secretary for Science Policy, and Servais Verherstraeten, State Secretary for the Public Buildings Administration.

At the same occasion the keys to the museum were handed over symbolically to Denys SA, the contractors for the renovation, with museum director Guido Gryseels passing them first to Courard, who then gave them to museum ‘owner’ Verherstraeten. He in turn handed them over to the contractors.

For 56 years, the pirogue stood proudly in Tervuren amidst showcases of ethnographic objects. Now, as the renovation goes into full swing, it will find itself among Sea King helicopters, Caravelles, and other vehicles in the hangar of the Royal Museum of the Armed Forces and of Military History in Brussels.